Vergi Sirküleri 2026/36 – Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlara İlişkin Gelir Vergisi İstisnası

4 Temmuz 2026 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 333) ile, Gelir Vergisi Kanunu’na eklenen mükerrer 20/D maddesinde düzenlenen yurt dışı kazanç ve iratlara ilişkin 20 yıllık gelir vergisi istisnasının uygulama usul ve esasları belirlenmiştir. Aşağıda Tebliğ’in getirdiği temel düzenlemeler özetlenmiştir.

Kapsam ve genel hüküm

Mükerrer 20/D maddesine göre; Türkiye’de yerleşmiş sayılan gerçek kişilerin, yerleşmiş sayılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgahının ve vergi mükellefiyetinin bulunmaması şartıyla, Türkiye dışında elde ettikleri kazanç ve iratlar 20 yıl süreyle gelir vergisinden istisna edilmiştir.

İstisnadan yararlanma şartları

• İstisnadan yararlanacak kişi gerçek kişi olmalıdır (kurumlar yararlanamaz).
• Başvuru tarihinde Türkiye’de yerleşmiş sayılma şartı aranır.
• Başvuru yapılmadan önceki son üç takvim yılında Türkiye’de ikametgah ve vergi mükellefiyeti bulunmamalıdır.
• İstisnadan yararlanabilmek için süresinde başvuru yapılarak ilgili istisna belgesinin alınması gerekmektedir.
• Düzenleme 1 Ocak 2026 tarihinden itibaren Türkiye’de yerleşmiş sayılan kişiler bakımından uygulanacaktır.

İstisna belgesi alınması ve başvuru süresi

İstisneden faydalanmak isteyenler, yerleşmiş sayıldıkları takvim yılının sonuna kadar tarh yetkili vergi dairesine başvurarak “Yurt Dışından Elde Edilen Kazanç ve İratlar İçin İstisna Belgesi” talep etmelidir. Ancak, takvim yılının son iki ayında yerleşmiş sayılanlar için başvuru süresi, takip eden takvim yılının ikinci ayının sonuna kadar uzatılmıştır.

Vergi daireleri başvuruları değerlendirirken; adayın son üç takvim yıldaki ikametgah durumu, bu dönemde vergi mükellefiyeti bulunup bulunmadığı, başvuru tarihinde Türkiye’de yerleşmiş sayılıp sayılmadığı ve başvurunun süresinde yapılıp yapılmadığını kontrol edecektir. Şartların uygun olması hâlinde istisna belgesi verilecektir.

Başvuru süresine uyulmaması

Süresinde başvuru yapılmaması durumunda istisna belgesi verilmeyecektir. Bu süreler, istisnadan yararlanmanın şekli bir şartı olup ihlali halinde istisnadan yararlanma imkanı ortadan kalkar.

Önceki yıllarda Türkiye kaynaklı bazı pasif gelirlerin etkisi

İstisnadan önce Türkiye’de elde edilen pasif nitelikli gelirler (gayrimenkul sermaye iradı, menkul sermaye iradı, değer artışı kazançları) nedeniyle daha önce mükellefiyet bulunması, istisnadan yararlanılmasına engel teşkil etmez. Örneğin önceki dönemde kira geliri elde etmiş ve beyanname vermiş bir kişi, diğer şartları sağlıyorsa istisnadan faydalanabilecektir.

Buna karşılık, önceki üç takvim yılı içinde ücret geliri veya ticari kazanç gibi aktif nitelikli gelirlerden dolayı mükellefiyet bulunması istisna belgesi verilmesine engeldir.

İstisnanın kapsamı

• İstisna yalnızca Türkiye dışında elde edilen kazanç ve iratlara uygulanır. Türkiye kaynaklı kazanç ve iratlar istisna kapsamında değerlendirilmeyecektir.
• Dolayısıyla Türkiye’de bulunan gayrimenkulden elde edilen kira, Türkiye’de mukim bir kurumdan alınan kar payı veya Türkiye’de yapılan serbest meslek faaliyetinden elde edilen kazançlar istisna kapsamına girmez.
• Yurt dışında bulunan gayrimenkulden elde edilen kira veya yurt dışında mukim kurumdan alınan kar payı gibi gelirler, diğer şartlar sağlandığında istisna kapsamında değerlendirilebilir.

Beyanname düzenlemeleri

İstisna kapsamında olan yurt dışı kazanç ve iratlar için yıllık gelir vergisi beyannamesi verilmeyecektir. Mükellefin Türkiye’de elde ettiği diğer gelirler nedeniyle beyanname verdiği hallerde bile, istisna kapsamındaki yurt dışı kazançlar bu beyannamede yer almayacaktır.

Gider ve maliyetlerin durumu

İstisna kapsamındaki yurt dışı kazanç ve iratlarla ilişkili gider ve maliyetler, Türkiye’de vergiye tabi kazançların tespitinde indirilecek unsurlar arasında dikkate alınamaz.

Yurt dışında ödenen vergilerin mahsubu

İstisna kapsamında değerlendirilen gelirler nedeniyle yabancı ülkelerde ödenen vergiler, Türkiye’de tarh edilen gelir vergisinden mahsup edilemez; istisna nedeniyle Türkiye’de bir vergi yükümlülüğü doğmadığı için mahsup imkânı bulunmamaktadır.

Şartların sonradan sağlanmadığının tespiti

İstisna şartlarını taşımadığı halde yararlandığı tespit edilen mükellefler için, tahakkuk ettirilmemiş vergiler tarh yetkili vergi dairesince vergi ziyaı cezası ve gecikme faizi ile birlikte tahsil edilecektir. Örneğin; sonradan yapılan incelemede mükellefin geçmiş yıllarda kayıt dışı ticari faaliyet sonucu ticari kazanç elde ettiği belirlenirse, istisna belgesi iptal edilerek ilgili dönemlere ilişkin vergi, ceza ve faiz talep edilir.

Türkiye’de yerleşmemiş olanlar ve sonradan yerleşiklik durumundan çıkanlar

Genel kural gereği Türkiye’de yerleşmiş olanlar hem Türkiye içinde hem de dışında elde ettikleri kazançlar üzerinden vergilendirilir; yerleşmiş sayılmayanlar ise yalnızca Türkiye’de elde ettikleri kazanç ve iratlar üzerinden vergilendirilir. Bu çerçevede, istisna belgesi almış olmakla birlikte sonradan Türkiye mukimi olmaktan çıkanların ya da Türkiye’de yerleşmiş sayılmayanların, Türkiye dışındaki kazançları için Türkiye’de vergilendirilmesi söz konusu değildir.

Örneğin, bir yurt dışı gelirini Türkiye’deki banka hesabına transfer etmek veya kira gelirini bu hesaba göndermek tek başına Türkiye’de vergilendirme neticesi doğurmaz.

Yürürlük

333 No’lu Gelir Vergisi Genel Tebliği 4 Temmuz 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir.

İlgili Tebliğ metnine Resmî Gazete üzerinden şu adresten ulaşabilirsiniz: Gelir Vergisi Genel Tebliği (Seri No: 333).

Saygılarımızla,

Ventera Partners